Kijkwijzer® beschermt tegen schadelijke beelden
Het NICAM is de bedenker en uitvoerder van het bekende Kijkwijzer® en past Kijkwijzer® al ruim 25 jaar succesvol toe. Kijkwijzer® heeft als missie om kinderen te beschermen tegen mogelijk schadelijke beelden op audiovisuele media. Ouders en kinderen krijgen betrouwbare informatie met de leeftijden, en de categorieën als geweld, angst, seks, drugs, etc. Zo kunnen zij zelf kiezen wat ze wel of niet willen zien. Het systeem is onderbouwd door wetenschappelijk onderzoek en publieksonderzoek.
Verantwoordelijkheid nemen
Platformen als YouTube, TikTok, Insta en Snap werken (nog) niet met Kijkwijzer®. Het NICAM heeft het systeem in huis om samen met de sociale mediaplatformen de bescherming van kinderen goed en collectief vorm te geven. Zodat kinderen uniforme en betrouwbare informatie en handvatten krijgen.
Alle andere mediapartijen; televisie, online en bioscoop, passen Kijkwijzer toe. Zij classificeren hun content op basis van dezelfde criteria en geven ouders en kinderen op uniforme wijze informatie over de inhoud. Het is voor ouders en kinderen belangrijk om ook op alle sociale media platformen betrouwbare informatie te kunnen gebruiken.
Beschermingssysteem voor sociale mediaplatforms
Het NICAM heeft grote zorgen over wat kinderen zien op sociale media platforms maar ook het verslavende ontwerp, het gebrek aan controle op de inhoud en de werking van de algoritmen die op deze platforms bepalen wat je ziet.
Initiatieven vanuit de sociale mediaplatformen die ouderlijk toezicht promoten zijn weliswaar een poging, maar zijn onvoldoende om kinderen te beschermen. Dat komt doordat koppeling aan leeftijdsclassificaties op basis van schadelijkheid (zoals in Kijkwijzer®) ontbreekt. Bovendien maakt het alleen de ouders verantwoordelijk, terwijl de platformen zelf de omgeving veiliger kunnen maken voor kinderen. Al lang pleiten wij er vanuit het NICAM voor om een uniform beschermingssysteem te ontwikkelen voor sociale mediaplatforms, zoals dat ook bestaat voor de andere mediaplatforms (televisie, bioscopen, streamingsdiensten) waar video’s worden getoond.
Platformen faciliteren de Mediawet niet
De Nederlandse contentmakers op de social media platformen classificeren hun content en zijn dat ook verplicht volgens de mediawet op het moment dat hun video’s elementen bevatten die mogelijk schadelijk zijn voor kinderen. De platformen faciliteren de contentmakers echter niet genoeg om te kunnen voldoen aan de Mediawet. Het kunnen tonen van classificaties binnen het platform, en de verbinding van de leeftijdsclassificaties met technische beschermingsmaatregelen (zoals parental controls en leeftijdsverificatie) is hiervoor vereist.
Doen
Het NICAM is gewend om samen te werken met mediapartijen, aan de hand van bestaande wet- en regelgeving. In juni 2025 is er een motie in de Tweede Kamer aangenomen met de oproep om een digitale Kijkwijzer® te ontwikkelen en die de sociale mediaplatforms vraagt gebruik te maken van een onafhankelijk, betrouwbaar, op wetenschap gebaseerd classificatiesysteem en om beschermingsmaatregelen toe te passen. Wij roepen de platforms op om samen met het NICAM een beschermend systeem te ontwikkelen. Niet alleen omdat het kan, maar ook omdat er ook zoveel moois te zien en ervaren is voor kinderen op deze platforms. Laten we het met elkaar dan ook zo organiseren.